Die moderne romanses: ’n gesonde cupcake

Today's post is by Cliffordene Norton, editor at Lapa Uitgewers.  Thank you, Cliffordene!

* * *

Sprokies vir volwassenes, dis hoe romanses dikwels beskryf word.

Maar ’n leser van romantiese fiksie weet dat dié genre en vroulike issues dikwels saam stap. Die dae van ’n vrou wat met haar nommer drie-skoentjies, onmenslike skoonheid en kraakvars onskuld wag vir ’n man om haar van oujongnooistatus te kom red is gelukkig verby.

Maar in ’n tendense wat al hoe meer in Afrikaanse romanse voorkom is dat voorheen taboe temas soos depressie, onvrugbaarheid en kanker meer in liefdesverhale na vore kom. En as ’n ywerige leser en uitgewer van romanses, kan ek net sê: Hier kom ’n goeie ding!

Die donker kant van die lewe begin sy skadu saggies oor romanses gooi, maar in plaas daarvan om die sprokieselement van die verhaal weg te neem, skep dit ’n verhaal met diepte, wat meer eg en meer emosiegedrewe is. Lig en hoopvol maar met ’n goeie skoot realisme in.

Een boek wat kenmerkend is van hierdie soort verhale is ongetwyfeld Sophia Kapp se Oorlewingsgids vir ’n bedonnerde diva. Wie ken nie die diva nie? Die hoofkarakter word soos volg bekend gestel: “Dit is Simoné se annus horribilis. Op vier en veertig stap sy vir die tweede keer uit ʼn huwelik, bankrot, werkloos, moedeloos, verbrysel.” Hierdie vrou en die lewe het duidelik mekaar al ’n paar rondtes aangevat.

Die diva is ’n karakter wat min in vroue- of romantiese fiksie voorkom: eg menslik, modern met bagasie. Hierdie egtheid en die struikelblokke waardeur vroue vind al hoe meer hul plek in boeke.

In Romanza het dit begin met Didi Potgieter se ’n Tweedehandse hart (Julie 2016) waar die held en heldin hul verhouding beëindig na die miskraam van hul kind. Helene en Cronjé is alledaagse mense, vriende wat jy ken, en daarin lê die mag van die verhaal.

Die Romanza-skrywer, Marilé Cloete, het verlede jaar begin om ernstiger temas in haar verhaal aan te spreek. In haar novelle, Man met ’n hart (RomanzaLiefde, Augustus 2017) is die heldin, Jackie, in ’n rolstoel. In Marilé se Oktober 2017-Romanza, Moed vir die liefde, het sy oor nog ’n ernstige tema geskryf. Die pragtige held, Dawid, het depressie. My kollega, Marlies Haupt, het die verhaal uitgegee, en gevra: “Sal jy verlief kan raak op ’n held met depressie?”

Die antwoord was nie net ja nie, maar ja met hartjies in die oë. Dawid se siekte is met empatie en egtheid aangepak. Hy was vir my dapper, want sy siekte, was net dit − ’n siekte en dit het hom nie minder manlik of aantreklik gemaak nie. En hy is die woord ‘held’ in alle opsigte waardig.

Boeke wat hierdie temas aanpak is nie heeltemal nuut nie, maar dit is dun gesaai. Dit het gelyk soos slegs ’n gelukskoot toe verskyn daar meer boeke wat vroue issues en aktuele sake aanspreek. Karlien Badenhorst se novelle Jy het my hart (RomanzaLiefde, Julie 2018) spreek onvrugbaarheid aan en hoe ’n vrou haarself beskou as sy nie kan kinders kry nie.

My kollega, Charlene Hougaard, het ook manuskripte ontvang wat ernstiger temas aanvat, soos Marilé Cloete se Logika van die liefde (Oktober 2018) met borskanker as tema en Elsa Winckler se Vir ewig my altyd (November 2018) wat deur die #MeToo-beweging geïnspireer is. Dit het my laat glo dat boek wat lekker lees én moeiliker temas aanspreek dalk die norm sal word.

Hierdie boeke is nie net vir ons as uitgewers lekker nie, maar die lesers is mal daaroor. Amelia Strydom skryf op GoodReads: “Hoe wonderlik om ʼn romanse met soveel diepte te lees! Marilé Cloete – een van my gunsteling Romanza skrywers – bewys in Moed vir die Liefde dat swaarder, donkerder onderwerpe sinvol hanteer kan word in hierdie lekkerleesgenre.”

Wat inspireer dit? Wel, ons kan kyk na die internasionale mark. Die Amerikaanse historiese romanseskrywer, Sarah MacLean, het openlik erken dat sy nie meer haar hertog in The Day of the Duchess kon vat na Trump se verkiesing nie. Vrouefiksie boeke soos Gail Honeyman se Eleanor Oliphant is completely fine is topverkopers en die beweging het selfs nou ’n naam: up lit.

Is hierdie beweging doelbewus? Miskien, maar dit is ook vir my ’n gevestigde karaktereienskap van die romansegenre: Dit spreek vroue se issues aan. In ons huidige tydgees en land is daar baie issues wat vroue in die gesig staar. Hoekom dit in romanses uitlos as dit deel van ons alledaagse lewe en liefde is?

Lapa Uitgewers Writers Indaba

Image courtesy of Izak de Vries

Last week I attended Lapa Uitgewers’ Skryfindaba, held in a gorgeous thatched lapa in the Pretoria botanical gardens.

Thanks to the heavy traffic from Johannesburg, and me getting lost in the botanical gardens (at least I got a scenic tour of the gardens!) I missed most of the first talk of the day, a presentation by three of Lapa’s editors giving an overview of South African fiction over the last fourteen years.

What I did hear of this talk was very interesting, though, and I also discovered something I really should have known (since it’s on their website!): that Lapa stands for Lees Afrikaans, Praat Afrikaans, and that the publishing house is owned by the ATKV (Afrikaans Taal en Kultuur Vereniging). Which explains why they only publish Afrikaans books! Their editors aren’t just passionate about books – as all editors are – but they are also devoted to growing readers, not just as markets to sell to, but in order to promote language and reading. How awesome is that?

The next speaker, editor Joanita Fourie, gave practical writing tips and advice for improving writing, including everything from creating believable characters to grammar to showing vs telling. I was amazed at how much she managed to pack into just half an hour!

Image courtesy of Didi Potgieter

After a short tea break, it was the turn of Izak de Vries, Lapa’s marketing guru. For me, this was the most fascinating talk of the day, and I wish I could have recorded it (or at least that I’d taken better notes!). Izak shared data and statistics on South African book sales, and revealed some interesting facts, including how the market share is split between internationally published and locally published books. Izak also looked at new forms of media, at the new digital world we live in, at South African publishing trends, and how publishing house budgets are shrinking. According to Izak, readers are getting younger, and the “Afrikaans market is younger than everyone thinks”.

It was also interesting to note that while everything appears to be ‘doom and gloom’ in the South African book market, Lapa has managed to actually grow its profits!

Izak ended his talk emphasizing that authors need to be actively involved in marketing themselves, especially digitally, and that writers can no longer sit back and leave this up to publishers – which dove-tailed perfectly into my talk.

Romy Sommer, courtesy of Izak de Vries

My presentation was on Building a Brand, including using social media. This was a greatly compacted version of a recent webinar I taught, and I still have no idea how I managed to fit everything into my 45 minute time slot (I probably ran way over!) They kindly let me speak in English, since my Afrikaans isn’t quite up to managing marketing and publishing terminology (and I would have taken twice as long if I’d had to mentally translate everything before opening my mouth!). The audience was encouraging and supportive, and I hope they got good value out of the talk.

We ate a delicious lunch in the pretty, treed garden, before heading back indoors for crime writer Madelein Rust’s talk on ‘Tydgees in inhoud van boeke’ – i.e. ensuring that our books reflect the zeitgeist of their times, whether we write historical, contemporary or futuristic. Her talk included psychology, literary examples, and ended with a fun exercise that got everyone writing – and laughing!

The last session of the day was a panel discussion with Izak, a couple of Lapa’s editors, and author Sophia Kapp. This lively debate got everyone involved, and I was impressed at how open and forward-thinking the conversation was, and how the authors weren't afraid to ask really hard questions. The main topics discussed included diversity in our books, the erotica market, and how to develop new markets.

A few of my favourite quotes from this discussion included (please excuse that I’ve translated them into English – any mistakes are all my own):

• Izak de Vries: You won’t get new readers in if you don’t write for new readers.”
• Sophia Kapp: “There is a concept that a book written by a white writer is written only for a white audience” – which led to a interesting discussion on cultural appropriation.
• Izak de Vries: “We are all immigrants in this new digital world.”
• Sophia Kapp: “Don’t get sucked into thinking the stereotypes in your head are the way everyone is.”
• Cecilia Britz: “Erotica is very misunderstood. It is often lumped together, but actually covers a very wide spectrum.”
• Following on from this, Izak said “There is a very big market for [erotic romance] but it must be done well.”

Didi Potgieter and Romy Sommer

After the panel discussion, we headed outdoors for a glass of wine and the opportunity to network with other authors. The writers present reflected a mix of genres but with a heavy emphasis on romance. For me, this was the best part of the day, meeting and getting to know other writers. As always when I meet with other romance writers, I felt uplifted and proud to be among them. These are savvy, intelligent professional women, willing to learn and share, and always friendly and welcoming. Even if I didn’t love romance novels, I’d probably just write in this genre to be surrounded by writers like these!

The day ended with an event to celebrate the career of Lapa’s retiring editorial director Cecilia Britz. First up was a short talk by Olinka Nell, chief buyer at Exclusive Books, who explained how the retail chain works and also how their market demographics are changing.

Cecilia Britz, courtesy of Izak de Vries

Lapa editor Charlene Hougaard then introduced Cecilia Britz. This talk, and the chance I had to chat with Cecilia afterwards, inspired me more than anything else on this entire day. As I shared on social media afterwards, when I grow up, I want to be Cecilia. She is a tour-de-force, a woman whose passion and determination and vocal support of the romance genre has left a huge imprint on South African publishing. She has worked hard to overcome the stereotyping of the genre, and I believe it is thanks to her drive that Lapa is as successful as it is. This is a publishing house that has embraced Romance, not as its guilty secret, but as a reason for pride.

I’ll admit that I tend to think of South African publishers as stuck in the dark ages, but Lapa Uitgewers impressed me with how forward-thinking they are, how committed they are to books and storytelling, and best of all, with their willingness to raise eyebrows and push boundaries. This event, and the people I met, gave me hope for the future of South African publishing.

#ROSACon2015: Carolyn Meads on 'Wat uitgewers in Liefdesverhale begeer'

Once again thanks to Elsa Winckler for this report back on #ROSACon2015. The guest speaker, Carolyn Meads is an editor at NB Uitgewers, responsible for their Afrikaans romance lines. She spoke about what publishers look for in romances.

Wat uitgewers begeer:

Carolyn Meads, Uitgewer: Queillerie (drukkersnaam van NB Uitgewers)

Carolyn het in haar hoedanigheid as uitgewer gesels oor wat uitgewers verlang wanneer dit by die liefdesverhaal kom.

Plot/Verhaallyn:

• Die kernverhaal = ontwikkeling van verhouding tussen held en heldin. Storie van verlief en lief word.
• Die leser weet wie die held is en dat hy en die heldin uiteindelik saam sal opeindig, maar die lekkerte lê in hóé hulle die struikelblokke gaan oorkom.
• ’n Goeie liefdesverhaalplot bevat niks wat irrelevant is nie. Alles dra by tot die opbou van spanning tussen die held en heldin.
• Geen streng resep by NB-Liefdesverhale, maar sekere kern-gebeure:

◦ Ontmoeting (vroeg reeds)
◦ Struikelblokke (opbou van spanning)
◦ Klimaks
◦ Gelukkige einde

• Spanning = opbou van begeerte en konflik

Plot/Verhaallyn: Begeerte:

• Leser wil saam met heldin op die held verlief raak. Lees agter emosionele belewenis aan. Bly geboei want wag vir uiteindelike vervulling.
• Selfs sexy boeke nie net oor fisieke begeerte nie. Eerstens emosionele vervulling. Wanneer hulle besef dat hulle lief is vir mekaar en dit vir mekaar sê.
• Opbou verloop min of meer só:

◦ Ontmoet en is aangetrokke tot mekaar – al ontken hulle dit◦ Verliefdheid groei (verhouding vorder fisiek en emosioneel)
◦ Een, uiteindelik albei, besef hulle is lief vir die ander, maar sê dit nie (baie belangrike oomblik!)
◦ Liefdesverklaring geskied na aan einde (as dit vroeër gebeur is daar geen spanning nie)

Plot / Verhaallyn: konflik

• Pasop vir te veel eksterne konflik. Opeenstapeling van gebeure.
• As jy dít doen is daar nie genoeg ruimte om die hoofkarakter se gedagtes en emosies te verken nie.
• Interne, emosionele konflik is belangrik: Vloei uit verskillende geaardhede en oortuigings, hoe jy grootgemaak is, agergrond en ervarings. Lyk eers onoorkombaar.
• Baklei oënskynlik oor uiterlike kwessies, maar innerlike konflik lê daaragter. Wys gedagtes.
• Diepte en kompleksiteit aan konflik, nie eenvoudige misverstande soos in ouer verhale nie.
• Elke keer as ’n struikelblok oorkom is, ontstaan ’n meer intense een. Moenie te maklik oplos nie.

Karakters:

• Plot groei uit geloofwaardige, volronde, gemotiveerde karakters.
• Emosionele band vorm, verstaan karakters se motivering. Realistiese emosionele reaksies.
• Die skrywer moet die karakters deur en deur ken. Maar nie alles vind neerslag in die verhaal nie. Net wat relevant is.
• Verklap inligting oor karakters bietjies-bietjies op subtiele wyse deur verloop van verhaal. (Gedagtes, stukkies dialoog, kwalifiserende teks.)
• Nie een groot blok beskrywing aan die begin nie. Pasop vir telling in plaas van showing en infodumps.
• Hoofkarakters is geïdealiseerd, maar geloofwaardig binne die konteks van die verhaal. Nie karikatuur, emosioneel kompleks.
• Moenie die leser oorweldig met te veel karakters nie.
• Elke karakter daar vir ’n spesifieke doel, nie oorvleueling.
• Newekarakters moet ook volronde karakters wees maar nie die verhaal oorheers nie. ’n Tweede paartjie moenie ewe veel aandag kry nie.
• Karakters moet deurlopend volgens hul aard optree. As hulle verander, moet dit gemotiveerd wees.
• Karakters moet met verloop van die boek groei. Held en heldin leer hoe om haakplekke tussen hulle uit te stryk sodat hulle gelukkig saam kan wees.

Carolyn het ook in detail beskryf hoe lyk die hedendaagse held en heldin.


Perspektief:

• Alomteenwoordige verteller: staan ekstern tot die aksie, ontaard in “telling” en headhopping. Vertellerstem verbreek die illusie.
• Subjektiewe derdepersoonsperspektief (“Deep POV”) kom so na as moontlik aan die fokaliseerder / perspektiefkarakter, alles word haar bewussyn filtreer. Leser beleef als deur haar.
• “Sy” word gebruik, maar impliseer ’n “ek”.
• Bewerkstellig ’n hegter band tussen leser en karakter.
• Tradisioneel net die heldin se perspektief, maar ons laat ook die held s’n toe.
• Nie meer as twee perspektiewe per boek nie. Een perspektief per toneel.

Dialoog:

• Moet soos natuurlike gesels klink. Nie info dumps, heeltyd op naam aanspreek.
• Maar moet ook doelgerig wees – die storie voortstu.
• Doellose, niksseggende (en vervelige!) dialoog is nie welkom nie, al praat ons in werklikheid so.
• Karakters moet na mekaar luister en reageer op wat die vorige een gesê het. Nie verby mekaar praat nie.
• Elke karakter met sy / haar eie stem hê. Ouer mense, mense in hul 20’s, tieners en kinders praat anders.
• Moet eerder nie fonetiese spelling van dialek gebruik nie. Gebruik sinskonstruksie om aan te dui.

Dialoog – kwalifiserende teks:

• Kwalifiserende teks / Tussen-dialoog teks: stukkies teks tussen dialoog wat ietsie meer oor die gesprek sê.
• Hoef nie heeltyd te vermeld wie praat nie, solank dit duidelik uit die dialoog blyk.
• Moenie voor die hand liggende woorde gebruik nie.

◦ “Hou op om jou broer te terg!” sê sy kwaai.

• Pas op vir te veel bywoorde en byvoeglike naamwoorde
• Gebruik kwalifiserende teks om meer oor die karakter, sy/haar gedagtes of die ruimte of die plot te verklap.
• Vermy te veel herhaling.
• Wees oorspronklik, maar moenie te hard probeer nie.

Tydsverloop en tempo:

• Hou liefs by chronologiese tydsverloop. Terugflitse is nie wenslik nie.
• Belangrike, bepalende momente in verhaalhede moet voor die leser afspeel. Moenie die karakter net daaraan laat terugdink nie.
• Agtergrondinligting moet nie in groot homp aan begin vertel word nie. Verklap relevante inligting stuk-stuk.
• Redelike vinnige tempo in liefdesverhale. Maar moenie afjaag nie. (God is in the details.) Neem tyd om sekere gebeure te wys, moenie in telling ontaard.
• Moenie heeltyd dieselfde tempo handhaaf nie (hetsy vining of stadig) want dan word dit vervelig. Vinniger dele moet afgewissel word met meer uitgesponne dele

Ruimte:

• Oriënteer leser, maar nie ellelange beskrywings nie.
• Gee hier en daar subtiel iets van die ruimte weer. Wys hoe die karakters in interaksie met die ruimtes tree.
• Beskryf net wat nodig is.
• Ruimte is funksioneel in liefdesverhaal, byvoorbeeld karakteriserend, skep atmosfeer.

Styl:

• Wys, moenie vertel nie. (Showing vs telling)
• Vermy clichés, byvoorbeeld “stormagtige oë”.
• Maar moet ook nie so vernuwend probeer klink dat dit ongemaklik lees nie. Daar is ’n verskil tussen ’n cliché en ’n idiomatiese uitdrukking wat goed werk.
• Pas op vir komplekse, uitgerekte beelde en metafore.
• Moenie soveel aandag na jou ongewone taal- en beeldgebruik trek dat die leser uit die verhaal geruk word om te probeer sin maak daarvan nie.
• Pas op vir te veel byvoeglike naamwoorde en soetsappighede.
• Gebruik wel gelaaide woorde as jy iets meer wil sê.

Versorging:

• Goeie taalversorging van ’n manuskrip skep onmiddellik ’n goeie indruk.
• Belê in ’n goeie speltoetser (maar moenie net daarop staatmaak nie).
• Kry ’n goeie woordeboek, byvoorbeeld Pharos Online www.pharosonline.co.za
• Bekyk die Afrikaanse Woordelys en Spelreëls
• Skryf Afrikaans van A tot Z
• Redigeer- / proefleeskursus? www.nbakademie.co.za
• Anglisismes en sleng net toelaatbaar in dialoog en direkte gedagtemonoloog (indien dit by karakter pas).
• Ons is nie so streng oor ’n vloekwoordjie hier en daar nie, mits dit gemotiveerd is.
• Elke uitgewery het spesifieke tegniese vereistes vir voorleggings.
• NB-liefdesverhale se vereistes: www.liefdesverhale.co.za

Carolyn het afgesluit deur na die hele proses te verwys vandat ’n manuskrip aanvaar work vir publikasie totdat dit op die rakke verskyn.

Sy beveel die volgende bronne aan vir voornemende skrywers:

• Die Afrikaanse Skryfgids, saamgestel deur Riana Scheepers en Leti Kleyn
• Writing a Romance Novel for Dummies deur Leslie Wainger

Vir meer inligting oor NB-uitgewers se liefdesverhale, besoek hulle webtuiste: www.liefdesverhale.co.za, sluit aan by hulle Facebook-blad, https://www.facebook.com/NBLiefdesverhale of stuur ’n e-pos aan Carolyn by carolyn.meads@nb.co.za

#ROSACon2015: Kristel Loots on 'Moet jou skrywer of karakters gemuilband word?'

Thank you so much to Carolyn Meads, editor at NB-Uitgewers for this report on Kristel's talk.

Hoe besluit jy hoe jou karakters moet klink? En wanneer jy hulle stem gevind het, gee jy aan hulle vrye teuels om voort te babbel of moet hulle soms gemuilband word?

Dis nie altyd so eenvoudig om dié vrae te beantwoord nie, het Kristel Loots by die onlangse ROSA-konferensie gesê.
“It’s complicated. En daarom is skryf nie vir sissies nie.”

Kristel het ’n foto van ’n uiters konserwatiewe dame en een van ’n kroegmeisie in ’n laehalstoppie op die skerm vertoon en dié twee karakters as “mevrou doktor Hoogenboesem” en “die kroegmeisie met die cleavage” voorgestel. Hoe sou dié twee se dialoog klink?

“Daar is die stereotipes,” het Kristel gesê. “Mevrou doktor Hoogenboesem, madame die burgemeestersvrou, ’n onderwyseres en ’n bibliotekaresse sal almal min of meer so naastenby dieselfde klink. Redelike sedig, vroom en vroed. Miskien ’n bietjie pretensieus en lief vir woorde soos huidiglik, basies en fundamenteel.”

Maar toe daag Kristel die gehoor uit: “Sê wíé?” Sy het ons daaraan herinner dat skrywers juis stereotipes nekomdraai. “Selfs mevrou dominees is nie meer wat hulle was nie . . . En die rondborstige kroegmeisie werk moontlik aan ’n tesis vir ’n sosiologiese-teologiese doktorsgraad oor die waarde-konsep van een of ander sosiale verskynsel en is net daar as deel van haar navorsing!”

Om uiteindelik jou karakters se ware stem te vind, moet jy hulle “as mense leer ken”, het Kristel verduidelik. Dit sluit in hul geskiedenis, familie, persoonlikheid, politieke oortuigings – selfs watter grootte bra sy dra. “Elke mens het ’n unieke, anderste manier van praat wat eie is aan jou menswees . . . Elke karakter het ook gunstelingwoorde wat gereeld gebruik word.”

Die volgende vraag wat Kristel aan die gehoor gestel het, was of ’n karakter mag “twak praat”. Sy het daarop gewys dat ons in die werklikheid dikwels oor alledaagse en vervelige onderwerpe praat net om iets te sê, en vriendelik en hartlik voor te kom. Jy kan dit egter nie so in jou dialoog gebruik as dit nie funksioneel is nie.

Kristel het ook die onderwerp van kragwoorde en spesifiek die gebruik van die f-woord getakel. Sy meen skrywers van romantiese fiksie moet versigtig daarmee omgaan, maar dit beteken ook nie dat dit glad nie gebruik mag word nie. Die mate waartoe kragwoorde gebruik word hang dikwels af van wie die teikenleser is en ook soms van die skrywer se persoonlike gevoel daaroor. Kristel verkies self die versagte vorm “frieken” omdat dit steeds ’n mate van die ware f-woord se krag oordra, sonder dat dit direk gesê word. Maar as ’n sekere karakter wel iemand is wat in ’n bepaalde situasie ’n kragwoord sou gebruik, kan jy waarskynlik nie anders as om dit in span nie.

Om haar punt te illustreer, en haar praatjie af te sluit, het Kristel die Suzelle DIY-video “How to Make a Braai Pie” gewys. Die f-woord aan die einde van dié toneeltjie is volgens haar uiters geskik: “Mapstieks sou nie daar gewerk het nie!”

Kristel's latest novel, 'n Ander vrou se rok, is available now.

#ROSACon2015: Madri Victor on 'Hoe lyk die allerdaagse held?'

Thank you Elsa Winckler for this report on Madri Victor's presentation at #ROSACon2015.

ROSA konferensie: Hoe lyk die hedendaagse held: macho- of metroman?

Madri se vraag is, hoekom skep ’n skrywer ’n spesifieke tipe held? Gaan ons terug na die beeld van ons eerste liefde? Die neef/akteur/celeb op wie ons verlief geraak het, die macho-man wat duidelik in beheer van sake is en grense verskuif? Of is dit die metroman wat na jou luister en jou as sy eweknie beskou? Hoe lyk die hedendaagse held? Die een waarop lesers verlief raak?

Sy verwys na twee uiteenlopende bronne wat sy geraadpleeg het vir antwoorde: ʼn artikel deur “matchmaker” Carly Spindel en die twee sielkundiges (een klinies en een evolusionêr) Cindy Meston en David Buss se boek, Why Women Have Sex. Romanses gaan uiteindelik oor seks en die oploop na die oomblik. Self as is die romanse spierwit rein en skoon, weet die leser wat gebeur wanneer die karakters toegelaat word om verder te leef nadat jy die boek neersit. Meston en Buss het onderhoude gevoer met ʼn 1000 vroue van regoor die wêreld en in die proses 237 verskillende redes ge-identifiseer waarom vrouens seks het. Met hierdie navorsing kan hulle ook verduidelik wat dit is wat ons vroue aantreklik vind en hoekom dit so is:

Die lysie:
Grootte, oftewel lengte, maak saak
Atleties, fiks en reg vir aksie
Die reuk van verleiding
Die diep, sexy stem
Daar is iets in die manier waarop hy dans
Meer as ʼn mooi gesig

Slotsom:
So wat beteken al hierdie dinge vir die skrywer van romanses? Daardie stereotipiese held met die breë skouers, dun heupe, atletiese bou, sterk gesig wat so lekker na muskus ruik, is nie verniet ʼn stereotipe nie. Daardie held is in ons DNA, ons sal altyd hunker na hom. Maar vandag maak ons ander keuses, so in ʼn fiktiewe wêreld, die een wat ons as skrywers skep, kan ons “bad boy”, wat in realiteit jou dalk gaan verneuk, al die persoonlikheidseienskappe hê van die minder macho man. Ons breëbors man, sal dus integriteit hê. Ons sal op hom kan staatmaak. Hy sal leiding neem sonder om te oordonder. Meer as alles: hy sal ook weerloosheid kan wys. Omdat hy intelligent en selfversekerd is, omdat hy weet wie hy is en jou as sy gelyke sien. Omdat hy jou vertrou. En daar is bitter min dinge wat ʼn vrou se knieë presies so lam maak soos ʼn macho man wat ook weerloos kan wees.

Madri kom tot die slotsom, die hedendaagse held in romanses, is ʼn kombinasie van macho en metro – jy het albei, die wetenskap en die sielkunde, die fisiese en die persoonlikheid, nodig om jou leser te oorrompel.

#ROSACon2015: Malene Breytenbach on Research

Dr Malene Breytenbach, author of over 20 books, including historical as well as contemporary stories, spoke on Hoe om navorsing in jou roman te inkorporeer. Thank you to editor Carolyn Meads of NB-Uitgewers for this report on Malene's talk.

Vir doktor Malene Breytenbach is navorsing een van die lekkerste dele van die skryfproses. Dít het duidelik geblyk toe sy by ROSACon2015 haar navorsingsgeheime met liefdesverhaal- skrywers gedeel het.

“By alle boeke is ’n mate van navorsing noodsaaklik,” het Malene gesê. Dit is iets wat sy by al haar boeke – van moderne tot historiese liefdesverhale en romanses met ’n mediese agtergrond – van groot waarde ag. Sy het daarop gewys dat navorsing die basis vorm vir die ontwikkeling van karakters en ruimte, waaruit die storie voortvloei.

“Moenie jou lesers onderskat nie. Gee vir hulle iets wat hulle nuut kan leer,” het Malene gesê. “Dis intelligente mense wat romanses lees.”

En sy sal weet, want Malene beskik oor meestersgrade in Ou Nabye Oosterse Studie en Antieke Studie en ’n doktorsgraad in Joernalistiek. Dit is juis haar navorsing oor die antieke wêreld wat gedien het as inspirasie vir haar eerste gepubliseerde romanse, Palmyra herleef.

Malene steun dikwels op haar eie kennis van argeologie en joernalistiek en haar eie ervarings van byvoorbeeld reise om haar verhale te skryf. Maar sy weet ook hoe om bronne effektief in te span. Sy gesels graag met kundiges, veral vir die mediese liefdesverhale wat sy onder die Hartklop-druknaam publiseer. “Die insigte in ’n beroep en lewe wat jy van só iemand kry, is meer prakties as wat jy in ’n boek of met Google kan navors.” Maar sy voeg by dat Google en boeke beslis hul plek in die navorsingsproses het. Malene stel ook voor dat skrywers ’n kaart raadpleeg wanneer hulle oor ’n bepaalde gebied skryf en dat hulle dan oor die geskiedenis van dié plek oplees.

Vir haar mees onlangse boek, My redder, my beminde, waar ’n aktrise in ’n ongeluk ’n diep sny oor haar gesig kry en by ’n eksklusiewe kliniek deur ’n plastiese chirurg behandel word, moes Malene plastiese chirurgie navors. TV-programme soos Botched het handig te pas gekom toe sy skryf oor ander pasiënte wie se gesigsontrimpelings en borsvergrotings elders geflop het en wat by die kliniek opdaag sodat die bekwame en baie aantreklike dokter dit kan regstel.

Hoewel navorsing vir Malene baie plesier besorg, is dit ook vir haar ’n saak van erns. Sy het die skrywers by die praatjie gemaan om navorsing nie ligtelik op te neem nie. "Daar is altyd lesers wat iets meer van ’n ding weet as jy en as dit nie outentiek en geloofbaar klink nie, kry jy kritiek of hulle skryf jou af.” Moet dus nooit die belangrikheid van goeie navorsing onderskat nie.

Ena Murray: 1936 - 2015

Blog post by Marie Dry:

Last night when I heard on the news that Ena Murray passed away from natural causes my first reaction was, I’m not ready yet. I still wanted a world where she creates these wonderful books that grips the imagination. That transported me to adventures in the Amazon, Europe, Mozambique, Hawai and many more exotic locations. To read about pirates and noblemen who had their titles stolen by unscrupulous family.

When Romy Sommer asked me to do the blog for ROSA, at first I thought to research her life and where she was born etc. To try and give a detailed account of her life from the moment of her birth. But to me Ena Murray means wonderful stories so I will tell you a bit about her life but I want to talk mostly about her books.

Ena Murray was born in Loxton in the Karoo on 27 December 1936, the middle child of three daughters. Her father was a doctor in Loxton and Ena Murray attended school in Loxton and Victoria West and then became a nurse after she matriculated. She married Boet Murray and they made their home in Loxton but after twenty years they divorced and she moved to the Wilderness in Southern Cape where she married Jaques Mostert.

Eventually they moved to a retirement village in Mossel Bay where he passed away five years later and she stayed on until she passed on 4 June 2015.

Two of her books were made into movies, Vrou uit die nag (Woman of the Night) and Plekkie in die Son (A place in the sun). The latter was the story of a leprosy shelter and a woman contracting leprosy and falling in love with the doctor working at the shelter. Revolutionary romance writing for the times. Ena Murray was well known for doing thorough research and not writing the story until she had all the details needed. She also wrote suspense and thrillers but are best known for her romance novels. I remember reading her books from age eleven and those same books are still best sellers. That takes some doing.

For some reason the first book I thought about last night when I remembered how much I enjoyed reading her books were Rabbedoe van Rietkuil (Tomboy of Rietkuil). I was about thirteen and read this book about a woman who went to work as a farm manager who at the end of the book turned out to be a glamorous socialite who fell on hard times and had to work to bring in money to save her family. Wow I was impressed. Imagine at a time when there were still discussions about whether your husband would one day allow you to work being able to read something like that.

Paspoort na gevaar (Passport to Danger) was a Cape Dutch historical romance. I loved the period costumes and the bit that started in France. And as you can see from the cover of the book a rather forceful hero. My teenage self, thought him very dashing. Paspoort na gevaar is the story about Nicolette de Lille a French noble woman who make a marriage of convenience to get out of some trouble caused by her fiery spirit. She thought she would go back to France and forget about the rough free burger she married. I think you can guess how well that went for her. Have a look at the cover of this book and guess what happened to her plans to return to France.

Junior in saal sewe (Junior in Ward Seven) was one of my absolute favorites. I liked it so much I made my poor little brother and sister sit still for hours while I read it to them. This is the story about a young nurse who doesn’t have a boyfriend and fed up at being teased for not having a boyfriend she pretends she is secretly engaged. She regularly goes to visit one of her old patients and take a photograph of the woman’s grandson and show it to the other nurses. Except the photo turned out to be of the new head surgeon at and all her shenanigans to hide her lies are hilarious.

Eensaam op wegdraai (Alone on Wegdraai) is another story my brother and sister were forced to listen to and is the story of twins who make a plan when it looks as if their father want to marry their least favorite teacher. One who wants to make them wear dresses and sit around with their ankles crossed like little ladies. They place an advert on behalf of their father in a dating magazine and quickly get into a correspondence with the heroine of the story. I want to reread this one simply to see how they received actual letters and how things worked without internet and cell phones.

I can keep going until this blog is a hundred pages long and still have some Ena Murray books to talk about. She will be missed.

Related links:
http://en.wikipedia.org/wiki/Ena_Murray
http://www.liefdesverhale.co.za/authors/341
http://www.springbokboeke.co.za/html/ena_murray1.html http://www.goodreads.com/author/list/569459.Ena_Murray http://www.netwerk24.com/vermaak/2015-06-04-ena-murray-koningin-van-liefdesverhale-sterf-op-76
http://skrywers.blogspot.com/2008/07/ena-murray.html